Start / Ciekawostki / „Pamięć historyczna” – Adam Michnik i prof. Leszek Kołakowski

„Pamięć historyczna” – Adam Michnik i prof. Leszek Kołakowski

Był to pochmurny, wrześniowy dzień, Oxford 2007. Uniwersytecki dziedziniec, w tle krzątający się studenci i turyści, gdzieś nad głowami przelatuje zabytkowy samolot, a to ktoś robi zdjęcia. Gościem profesora Leszka Kołakowskiego był tym razem Adam Michnik. Bohaterowie filmu podejmują rozmowę nt. pamięci historycznej. Czym ona właściwie jest, komu ma służyć, czy nauczając o przeszłości swojego kraju należy mówić wyłącznie o pozytywnych wydarzeniach, czy powinno się również pamiętać o niepowodzeniach?

Podczas 25-minutowej dyskusji przewinie się m.in. nazwisko prezydenta Narutowicza, który podczas swojej kadencji otrzymywał wiele pogróżek, a 16 grudnia 1922 roku został zamordowany przez nacjonalistę endeka Eligiusza Niewiadomskiego.

Prof. Leszek Kołakowski:

Ideologiczne konflikty dzieją się przez manipulowanie pamięci. Każdy naród ma przecież w swojej historii rozmaite karty, nie bardzo chlubne. My się staramy jakoś zminimalizować te karty, albo wręcz zapomnieć o nich i temu służą rozmaite zabiegi manipulacyjne.

Adam Michnik przytoczy postać Józefa Piłsudskiego, którego otoczenie bardzo mu zaimponowało, niemal określając ich mianem wzorem cnut.

Kolejnym podjętym tematem był antysemityzm w okresie międzywojennym, który pojawił się po śmierci marszałka Piłsudskiego jako wypadkowa – jak to profesor ujął – nienawiści narodowej zakorzenionej w literaturze polskiej.

W dalszej części dyskusji Adam Michnik powie:

1968 rok to było właściwie przekreślenie 1956 roku. Bo, jeżeli w 1956 roku komuniści próbowali zakorzenić się jakby w społeczeństwie, poprzez sięgnięcie do tradycji, wartości demokratycznych, w 1968 roku próbowali zakorzenić się poprzez sięgnięcie do tradycji i wartości czarnosecinnych.

Uważam, że tutaj należą się słowa wyjaśnienia, bo to istotny wątek rozmowy. Słowo „czarnosecinnych” pochodzi od słów ros. czornaja sotnia – dosł. czarna setka.

SJP PWN (więcej pod tym linkiem):

Czarna sotnia stała się zatem synonimem czarnej, więc często klerykalnej reakcji, także w Polsce. M. Edelman tak kiedyś wspominał przedwojenną Warszawę: Zresztą Kościół w Polsce przed wojną to była czarna sotnia. Te wszystkie wielkie hece antyżydowskie i antyukraińskie zaczynały się właśnie z kościołów. W Warszawie ksiądz Trzeciak miał na placu Teatralnym swój kościół i stamtąd zaczynały się wszystkie pogromy: «Nie kupuj u Żyda», «Bij Żyda» i tak dalej.

Ten oraz inne wątki omawiane są w poniższym materiale. Zachęcam do obejrzenia.

Zwracam tylko uwagę, że panowie wypowiadają się w 2007 roku, gdy temat nacjonalizmu w Europie nie istniał, pedofilia w Kościele była skrzętnie ukrywana, a nacjonalista były ks. Międlar nie obnosił się z faszystowskimi, rasistowskimi treściami, a nacjonaliści z ONR nie urządzali pielgrzymek na Jasną Górę ku zadowoleniu o. Tadeusza Rydzyka i ks. Kneblewskiego – zwanego kapelanem nacjonalistów.

Adam Michnik

Działacz opozycyjny w okresie PRL, doradca nieformalnego Komitetu Koordynacyjnego Lecha Wałęsy, polski publicysta, eseista, pisarz, historyk i działacz polityczny. Od 1989 redaktor naczelny „Gazety Wyborczej”.

Postać bardzo zasłużona, znana z opozycyjnej działalności. Był jednym z sygnatariuszy Listu 59 do władz PZPR. Redaktor i współpracownik pism podziemia prodemokratycznego wspierającego działalność NSZZ Solidarność. W latach 1980–1981 był doradcą struktur Regionu Mazowsze NSZZ „Solidarność” i Komisji Hutników „Solidarności”.

Po wprowadzeniu stanu wojennego 13 grudnia 1981 został najpierw internowany, a następnie po odmowie dobrowolnego opuszczenia kraju, postawiony w stan oskarżenia i osadzony w areszcie pod zarzutem tzw. próby obalenia ustroju socjalistycznego. W areszcie przebywał bez wyroku do 1984.

Od września 1988 brał udział w rozmowach w Magdalence, a następnie w 1989 uczestniczył w obradach Okrągłego Stołu. Po 1989 aktywnie wspierał rząd Tadeusza Mazowieckiego.

Członkostwo:
Stowarzyszenie Pisarzy Polskich
– 2003–2004 był członkiem międzynarodowego panelu doradczego Council on Foreign Relations
– w 2008 został europejskim ambasadorem Europejskiego Roku Dialogu Międzykulturowego

Zachęcam do polubienia:

Wasze komentarze:

O tym już wiesz?

„Polska przestaje być państwem prawa” – Helsińska Fundacja i Amnesty International

Helsińska Fundacja Praw Człowieka (HFPC) oraz Amnesty International Polska (AIP) alarmują, nawołują władzę PiS, żeby …